Pleidooi voor ‘waarderend onderzoek’

Bestuurskundige Paul ’t Hart pleit voor leren van successen binnen de overheid. Niet alleen vermijden wat misgaat, maar versterken wat wél goed werkt. “Meer van dit! Leren van wat lukt.”

“Op het functioneren van overheden wordt in Nederland zo veel afgegeven dat je bijna zou vergeten dat ze dag in, dag uit heel veel goeds doen en mogelijk maken. Dat nemen we vaak te gemakkelijk als vanzelfsprekend aan, en we richten ons vooral op het fileren van hun tekortkomingen en soms dramatische misslagen. Terwijl er zo veel te leren valt van het even grondig uitpluizen van wat erbij komt kijken om goed gestalte te geven aan grote ruimtelijke projecten, moderne publieke dienstverlening en het bezweren van calamiteiten.”

Waarderend onderzoeken

“Wat zien we en wat kunnen we leren van het meer ‘waarderend onderzoeken’ van het optreden van bestuurders en ambtenaren? Het leren om fouten te vermijden – ‘dit nooit meer’ – is heel belangrijk, maar kan gemakkelijk leiden tot meer regels, meer controle en risicomijding op allerlei vlak. Maar zeker in turbulente tijden hebben we meer nodig dan een voorzichtige overheid.”

Benoemen van successen

“Het benoemen en leren van successen is daarom net zo essentieel, want dat voedt bestuurders en ambtenaren met positieve lessen – ‘meer van dit’ – en bevrijdt hun professionele trots en publiek ondernemerschap.”

Over Paul

Paul ’t Hart is hoogleraar bestuurskunde aan de Universiteit Utrecht en vicevoorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Hij publiceerde onlangs Pathways to Positive Public Administration en Zo Kan Het Ook: Leren van Successen in het Openbaar Bestuur.